De tijd stond stil

Home/Actueel/De tijd stond stil

KnipselIngezonden door. Klaas Groot

Iedere keer als ik door de Paulus Borstraat fietste en naar de toren keek dacht ik: “ Nog steeds tien over twee.”  Ik besloot om uit te zoeken waarom de torenklok het niet deed en of reparatie mogelijk was.

In juni liep ik het kantoor van de architecten binnen. Daar is de toegang tot de toren. Het uurwerk bleek van de kerk te zijn, de Orthodoxe Parochie Amersfoort. In de kerk sprak ik met Stephan Bakker, de rector van de kerk. Hij vond het een mooi idee dat ik het uurwerk wilde repareren: “De mensen in de buurt zullen daar blij mee zijn.” Ik beloofde ook dat ik de eerste kosten voor herstel zou betalen: een cadeau voor kerk en buurt. Ik wist toen niet waar ik aan begon.

7de72599-84a9-491b-8d51-8721d5a86144Het duurde nog maanden voor een expert van de Stichting tot Behoud van het Torenuurwerk op bezoek kwam. In de Torenkamer schoof een lange, smalle trap uit het plafond. Een verdieping hoger zag ik, in een grote kast met twee deuren, het torenuurwerk. Gebouwd in 1933 door Eijsbouts in Asten. Links het eigenlijke uurwerk, rechts het slagwerk voor de klok. Omdat de elektromotor niet werkte, draaiden we de gewichten, die aan kettingen hangen, met een slinger omhoog. Nadat de slinger in beweging was gezet bleken uurwerk en slagwerk nog in orde te zijn. De expert liet me zien hoe je bij het uurwerk de wijzers boven in de toren kunt verzetten en hoe je het uurwerk moet smeren. Interessant, vond ik.

De reden waarom de klok al jaren stil stond was dus de kapotte elektromotor. Omdat die de gewichten niet ophees, bleef het uurwerk stil staan. De motor heb ik weggehaald (ja, eerst de stroom afgesloten) en ik ging ermee naar Van der Hulst, achteraan op het industrieterrein Isselt. “Die is doorgebrand, wat voor schakelaar heb je daar,” vroegen ze. Op advies van deze vakmensen kocht ik een nieuwe motor en een hoofdschakelaar met beveiliging. Ik wist toen nog niet hoe het mechaniek werkte dat de motor aan en uit schakelde.

Dat bleek een grote, ijzeren schakelkast voor krachtstroom te zijn. Toen ik die open maakte zag ik dat twee 8c7ad7ab-d9b5-4a08-96cf-376f02c655fbvan de drie contacten versleten waren. Dat was het probleem, vermoedde ik. Met die kast ging ik naar Van der Hulst waar ze me vertelden dat er een elektromagnetische schakelaar tussen moest. Die zou de drie fasen (380 Volt) tegelijk in- en uitschakelen. Ik wist daar niks van, maar dankzij hun uitleg en een schema op papier dacht ik: “Dat gaat me lukken.” Voor een klein bedrag kreeg ik ook nog een gebruikte schakelaar mee.

Toen ik de schakelaars, de motor en de bedrading had gemonteerd, liet ik alles door Jan Willem Landman controleren. Het was niet in orde: één schakelaar moest ik, vanwege brandgevaar, in een kastje inbouwen. Nadat ik dat gedaan had hees de motor de gewichten omhoog, bleef het uurwerk lopen en de klok slaan.

1b9ace6c-dcb0-4353-9eb3-7862103d9d18Is daarmee de zaak rond? Nee, want voor de veiligheid is er nog een eindschakelaar nodig. Hoe die gemonteerd kan worden ga ik nog uitzoeken. Ik ben blij dat ik nu kan zien hoe laat het is als ik langs de kerk fiets. Uit reacties van verschillende mensen begrijp ik dat ze blij zijn dat ze de klok weer horen slaan.

Mooi, graag gedaan, zeg ik. Ik geniet er zelf van dat ik nu weet wat daar boven in de toren gebeurt.423b9cfb-fa2a-4ec2-a33f-cb7466a880b6

Klaas Groot

6 Reacties

  1. Michelle 2 januari 2016 om 14:40- Antwoorden

    Het was ook al opgevallen dat de klok het weer deed! Heel blij mee! Mooi initiatief 🙂

  2. vader Stephan 2 januari 2016 om 15:26- Antwoorden

    Beste Jan,
    namens de Sint Cornelius en al haar leden, gasten en gebruikers hartelijkst dank en geluk gewenst met jouw verrijking van de buurt.

    +Stephan

    aartspriester Stephan Bakker
    rector Orthodoxe Parochie Amersfoort

  3. Don Laseur 3 januari 2016 om 14:43- Antwoorden

    Geweldig dit verhaal, ons baken in de wijk werkt weer naar behoren. Onze mooie toren miste iets, zijn klank die over het Soesterkwartier ging. Het klinkt mij als muziek in de oren als ik hem weer hoor slaan!
    Vroeger bewees hij al zijn diensten, als ik buiten ging spelen, zei mijn moeder altijd “als de klok 5 keer slaat”, moet je thuis komen om te eten”. Ieder keer als hij sloeg, telde ik weer zijn slagen. Vol lof voor de maker en als ik zo hoor, is iedereen er blij mee. Ik heb er op 23 december een stuk over neergezet op de Facebook van wijkmuseum Soesterkwartier en de reacties zijn overweldigend. https://www.facebook.com/wijkmuseum.soesterkwartier

    • Elly.v.d.Zanden Krijnen 3 januari 2016 om 16:03- Antwoorden

      Beste Jan
      Wat fijn dat de klok weer loopt ik ben dan wel 56 jaar weg uit amersfoort maar het Soesterkwartier was toch mijn adresje Ik ben in de Henricuskerk gedoopt Aangenomen en getrouwd. veel succs met alles wat je nog gaat doen.Elly.v.d.Zanden Krijnen.

  4. gezina 3 januari 2016 om 19:59- Antwoorden

    Als conservator van het Wijkmuseum Soesterkwartier vond ik het vervelend als we met gasten in het atelier stonden en naar buiten keken om naar de toren van de Henricus kerk te kijken en iedere keer te vertellen dat de klok stil stond en dat al jaren .
    Zeer blij zijn we dat de klok weer loopt en we precies weten hoe laat het is .
    Het uitzicht van 10 over 2 is voorbij , hoera voor Klaas .
    Ik hoop hem eens in het museum te begroeten en bedanken voor deze bijzondere daad .

Geef een reactie